Skocz do zawartości
Osmodeusz

Namorzyny na wolności i w domowym akwarium

Rekomendowane odpowiedzi

Namorzyny na wolności i w domowym akwarium

553_mangroves_in_the_wild.jpg?h=355&la=e

Autor: Richard Aspinall

 

Odporne na sól rośliny, które są równie niezwykłe, co piękne, namorzyny stanowią ciekawy i wysoce funkcjonalny dodatek do słonawego lub nawet w pełni morskiego akwarium.

 

Miłośnicy soli

Słona woda stanowi wiele wyzwań dla roślin. Dla większości osadzenie korzeni w słonej wodzie oznaczałoby szybką śmierć. Nie dotyczy to namorzynów, tej kolekcji gatunków drzewiastych, które nie tylko wyewoluowały, aby tolerować słone warunki, ale także z czasem przystosowały się do rozwoju w tropikach.

Namorzyny są chyba najbardziej znanym z halofitów (dosłownie „miłośnicy soli”). Odnoszą zdumiewający sukces dzięki wielu niezwykłym osiągnięciom ewolucyjnym i technikom przetrwania, które uczyniły je powszechnymi w tropikach i, oczywiście, coraz częściej spotykane w akwariach domowych, gdzie ich adaptacje, struktury i prosta elegancja przemawiają do wielu akwarystów.

Gatunek

Około 100 gatunków jest uznawanych za namorzyny, chociaż tylko kilka pochodzi z Rhizophoraceae, rodziny zwykle uważanej za namorzyny. Lasy namorzynowe najlepiej określa sposób życia, a nie ich filogeneza. Lepszą definicją może być to, że namorzyny to grupa roślin drzewiastych z kilku rodzin i rodzajów, które rosną jako drzewa w zasolonych warunkach. W oparciu o tę „roboczą” definicję, szereg gatunków z rodzajów, które zawierają namorzyny, również pasuje do tej kategorii.

Czerwone namorzyny i czarne namorzyny

Z mojego doświadczenia wynika, że najczęściej spotykanymi przez akwarystów gatunkami są namorzyny czerwone (Rhizophora magle) i namorzyny czarne (Avicennia germinans), i jest to szczęśliwe ze względu na ten artykuł, ponieważ gatunki wykazują dwa różne podejścia do radzenia sobie ze słonowodnym życiem, które omówię wkrótce. Szczęśliwi akwaryści mieszkający w pobliżu tropikalnych wybrzeży są w stanie pozyskiwać rodzime gatunki, po prostu zbierając propagule z plaż, zakładając, że pozwalają na to lokalne przepisy i regulacje.

Jak namorzyny radzą sobie z solą?

Namorzyny to fakultatywne halofity; wykształciły mechanizmy radzenia sobie z pobieraniem wilgoci ze środowiska zasolonego i utrzymywaniem tkanek o zawartości soli niższej niż w wodzie otaczającej ich korzenie. W niektórych przypadkach namorzyny mogą doświadczać warunków nadsolnych, gdzie parowanie na przybrzeżnych bagnach powoduje, że woda jest znacznie bardziej słona niż 35 ppt, które znamy, a w innych przypadkach powodzie i pływy mogą przynieść wodę, która jest świeża lub słonawa.

"Odwrócona osmoza"

Namorzyny radzą sobie z solą na dwa główne sposoby. Pierwsza metoda stosowana jest przez gatunki takie jak R. mangle, która wykorzystuje proces analogiczny do odwróconej osmozy w celu wykluczenia jonów soli z korzeni. Sam ten proces nie jest do końca wystarczający, a rośliny nadal muszą „zrzucać” sól. Według doniesień odbywa się to poprzez translokację jonów soli do liści, które są następnie zrzucane.

 

Wydzielanie soli

Drugim sposobem radzenia sobie z „słonymi korzeniami” jest wydzielanie soli, które stosują np. gatunki z rodzaju Awicennia. Korzenie tych gatunków częściowo wykluczają sól, ale nie są tak zdolne jak ich kuzyni. Aby temu zaradzić, gatunki te wydzielają sól (widoczną jako małe kryształki na liściach) przez pory liści podczas transpiracji, utrzymując w ten sposób równowagę jonową w swoich komórkach. Dlatego gatunki z tych rodzajów wymagają zraszania wodą (RO, jeśli ją masz), aby zasymulować opady deszczu, które naturalnie utrzymają powierzchnię liści wolną od soli i będą w dobrym zdrowiu. Dobrą praktyką jest regularne spryskiwanie wszystkich liści mangrowych w celu usunięcia kurzu i mgły solnej, zarówno ze względów kosmetycznych, jak i biologicznych.

 

Adaptacje

Namorzyny również przystosowały się do radzenia sobie z regularnym zanurzeniem i przetrwaniem w środowiskach o niskiej zawartości tlenu (beztlenowych). Aby przezwyciężyć te zmienne i trudne warunki, wiele gatunków wykształciło pneumatofory, które są rosnącymi w górę korzeniami, które przebijają powierzchnię wody przynajmniej przez część dnia, aby umożliwić tlenowi dotarcie do korzeni rośliny przez sieć drobnych kanalików. Te „oddychające korzenie” łączą się z korzeniami powietrznymi i podporowymi, tworząc gęstą plątaninę, która zatrzymuje osad i materiał roślinny.

 

Żywotność

Być może najciekawszym faktem dotyczącym namorzynów (gatunki Rhizophora) jest ich sposób rozmnażania. Kiedy akwaryści kupują namorzyny, często kupują to, co mogą uważać za „nasiona”, ale tak nie jest. To, co kupują, to cudowna rzecz znana jako propagula.

Propagule tworzą się po kwitnieniu, gdy nawożone nasiona rozwijają się w długą strukturę, która po wystarczającym rozwinięciu opada z rośliny. Peter Hogarth, autor książki The Biology of Mangroves, sugeruje, że ta metoda dystrybucji jest adaptacją mającą na celu wspomaganie lokalnego rozprzestrzeniania, a nie metodą, która pozwala namorzynom przemierzać oceany.

Podczas eksploracji lasu namorzynowego można zaobserwować dużą liczbę propagul wymywanych bardzo blisko miejsca ich pochodzenia (i najprawdopodobniej pod ich roślinami macierzystymi). Pchane przez przypływy lub fale na odpowiednie podłoże zaczną rosnąć. Korzenie mają tendencję do formowania się po około 10 dniach i powoli wciągają nową roślinę do pozycji pionowej.

 

Namorzyny w Akwarium Domowym.

Widzę dwa główne powody, dla których akwaryści chcą uprawiać namorzyny. Po pierwsze, są po prostu fascynujące – bujna, zielona roślina wyłaniająca się z tropikalnego akwarium morskiego po prostu wygląda imponująco i jest tematem do rozmowy. Po drugie, akwaryści mogą zdecydować się na ich hodowlę, ponieważ pełnią pożyteczną rolę w systemie akwariowym. Jest oczywiście prawdopodobne, że wielu akwarystów będzie miało namorzyny, które będą służyć obu celom.

 

Rosnące Namorzyny

Uprawa namorzynów w domowym akwarium nie jest trudna. Często kupuje się je jako sadzonki lub jako bardziej ugruntowane sadzonki z sześciomiesięcznym lub kilkuletnim wzrostem. Pozyskiwanie dzikich roślin namorzynowych będzie bez wątpienia w wielu miejscowościach ograniczone i wymagałoby przynajmniej zgody właściciela gruntu. Co ważniejsze, dzikie zbieranie może uszkadzać siedliska przyrodnicze. Jak wspomniano, możliwe jest zbieranie propagul z lokalnej plaży, jeśli masz łatwy dostęp i masz takie skłonności.

Na szczęście dla tych z nas, którzy nie mają dostępu do morza, namorzyny są regularnie importowane i uprawiane oraz dostępne w Internecie lub w sklepach. Propagule są zwykle wysyłane bez doniczek i, w zależności od ich wieku, mają pewien wzrost korzeni. Młode rośliny można hodować na podłożach (idealnie 20-25 cm) z podłożem, które można albo całkowicie zanurzyć, albo utrzymywać w stanie mokrym dzięki działaniu kapilarnemu. Istnieją specjalnie wyprodukowane doniczki, które wypełnione podłożem, takim jak piasek koralowy, będą zawierały korzenie namorzynów. Można je przymocować do szyby akwarium lub ukryć w skale.

Niedawno założyłem mały zbiornik i stworzyłem bombę z namorzynami, która odniosła umiarkowany sukces. Wypełniłem łobuza gruzem i piaskiem, by dać namorzynom coś do zakorzenienia, ale większość piasku rozproszyła się przez nieuniknione dziury w skale, a korzenie nie uformowały się tak dobrze, jak się spodziewałem.

 

Podłoże

W przeciwieństwie do standardowych akwariów morskich, systemy namorzynowe często mają stosunkowo płytką wodę – przynajmniej w stosunku do całkowitej wysokości akwarium – i bardzo często różne głębokości podłoża. Głębsze podłoże z tyłu systemu może pozwolić na sadzenie propagul lub bardziej zaawansowanych okazów, a ich korzenie podporowe mogą następnie rosnąć w kierunku przedniej części akwarium i do wody, gdzie mogą być trzymane ryby i inwerty. Jednak taki wzrost nie nastąpi z dnia na dzień i może minąć kilka lat, zanim zacznie wyglądać „autentycznie”.

 

Schron

Coraz popularniejsze zastosowanie namorzynów znajduje się w refugii i zaliczam do nich rośliny, które wielu akwarystów (takich jak ja) uprawia w doniczkach w swoich studzienkach. Osobiście uprawiam swoje, bo je lubię i cóż, bo mogę, ale wielu akwarystów z większymi systemami i większą przestrzenią będzie włączało namorzyny w dużych ostojach wystawowych.

Namorzyny w refugiach będą oczywiście wchłaniać składniki odżywcze (na własny użytek i te, które pobierają bakterie związane z ich korzeniami), ale wkład, jaki drzewa wnoszą w ogólne utrzymanie składników odżywczych pochodzenia organicznego w zbiorniku morskim, będzie się znacznie różnić. Jedna mała roślina będzie mało przydatna, a kilkadziesiąt będzie wartościowych, w zależności od wielkości i obciążenia biologicznego twojego systemu. Sugerowałbym, że być może lepiej polegać na makroglonach, takich jak Chaetomorpha, w eksporcie składników odżywczych pochodzenia roślinnego.

Jednak refugi są większe niż suma ich części. Skomplikowana plątanina korzeni namorzynowych i biologiczne interakcje zachodzące wokół nich i wokół nich stwarzają możliwości prosperowania innym gatunkom, od bakterii po wieloszczety. Wszędzie tam, gdzie jest nisza, natura ją wypełni. Właśnie to ma się nadzieję osiągnąć w refugium: skomplikowana seria procesów i gatunków wchodzących ze sobą w interakcje, zużywających składniki odżywcze i, przy odrobinie szczęścia, uwalniających cenne produkty, takie jak larwy i gamety skorupiaków, z powrotem do słupa wody do spożycia przez ryby i koralowce.

Dobrze zaopatrzone refugium, nasycone makroalgami, wypełnione filtratorami i pożytecznymi bezkręgowcami padlinożernymi, może sprawiać radość. W przypadku obsadzenia kilkoma namorzynami atrakcyjność akwarium rozciąga się w górę.

 

Styl życia

Namorzyny nie należą do najszybciej rosnących roślin. Ich styl życia wymaga większego wkładu energii niż niehalofity, aby pozostać przy życiu, ale gdy już ustalą, mogą wymagać przycinania, aby utrzymać je w przydzielonej im przestrzeni, zwłaszcza jeśli są trzymane w układzie sump/szafka. Moje wydają się dobrze reagować na przycinanie, a biorąc pod uwagę ich naturalne położenie, w którym często biorą często najgorsze warunki pogodowe, są odporne na uszkodzenia. Ale jak większość roślin, najlepiej przycinać je przez kilka miesięcy, a nie w jednym „siekaniu”. W takim przypadku akwarysta może zastosować techniki mistrza bonsai i wyciąć rosnące końcówki, aby zwiększyć rozgałęzienie (business) i kontrolować ogólny kształt.

Namorzyny mogą wymagać dodatkowego oświetlenia, aby były zdrowe. W przypadku przechowywania w studzience można łatwo zapewnić standardowe oprawy akwariowe oparte na diodach LED lub T5, ale po wyjęciu z szafki namorzyn może dzielić światło głównych lamp i może rzucać cień na znajdujące się pod nim akwarium. Będziesz musiał poeksperymentować, ale jeśli nie uzyskasz silnego naturalnego światła dziennego, twój namorzyn prawdopodobnie stanie się etio (nogi) i straci liście w kierunku podstawy.

Czytałem też, że namorzyny są podatne na niski poziom magnezu. Zwykle nie stanowi to problemu w prawidłowo utrzymanym zbiorniku rafowym, ale w systemach tylko dla ryb poziom magnezu może spaść poniżej poziomu 1350 ppm, który zwykle uważany jest za akceptowalny. Objawy braku magnezu są podobne jak u roślin lądowych, które wykazują ten sam stan: żółknięcie i ewentualna utrata liści.

 

Ryby do Akwarium Namorzynowego

Zapasy namorzynowe to duży temat. W akwarium morskim warto byłoby symulować warunki naturalne, być może w tym ryby, które najlepiej naśladują narybek (który często kryje się w namorzynach), być może ławicę kardynałów, takich jak Zoramia leptacantha. W płytszych systemach zadomowią się gatunki żyjące na dnie, które mają niewielkie wymagania co do głębokości wody. Możliwa byłaby jaszczurka, podobnie jak różne gatunki babki lub blenny.

Kuszącym może być zakup nietoperza naśladującego liście (Platax orbicularis), który jako osobnik młodociany jest bardzo atrakcyjny i pasuje do biotopu namorzynowego, ale ta ryba nie aklimatyzuje się dobrze i zachęcam do pozostawienia jej w sklepie (i sklep, aby zostawić go w oceanie). Spędziłem czas na wolności z w pełni wyrośniętymi nietoperzami – są to duże, inteligentne i atrakcyjne stworzenia, które moim zdaniem nie mają miejsca w domowym akwarium.

Łatwiejszą propozycją są inwerty w układzie namorzynowym. W przypadku refugium akwarysta może wybrać różne filtratory, gąbki i skorupiaki, w tym kolonie i grupy małych krewetek, które mogą paść ofiarą ryb w akwarium wystawowym.

Możesz zdecydować się na zachowanie bardzo specyficznego biotopu, który jest powszechnie demonstrowany w akwariach publicznych, a mianowicie zbiornika z galaretką do góry nogami. Wiąże się to z utworzeniem systemu z korzeniami namorzynowymi i trawą morską, aby naśladować naturalne siedlisko płytkiej wody, w którym meduzy Cassiopea mogą osiedlać się, aby wystawić na światło dzienne swoje spodnie, wypełnione fotosyntetycznymi algami.

 

Ekologiczna wartość lasów namorzynowych

Lasy namorzynowe są poważnie zagrożone i chociaż na naszej planecie pozostaje ogromny areał lasów namorzynowych, kurczy się on niezwykle, ponieważ linie brzegowe są rozwijane pod marikulturę i zamieszkanie przez ludzi. Jest to krótkowzroczne, nie tylko ze względu na samoistną wartość lasów, ale także dlatego, że namorzyny pełnią bardzo pożyteczną rolę w ochronie i obronie wybrzeży przed burzami i tsunami oraz zapewniają schronienie narybkowi wielu gatunków ryb. Namorzyny są również znakomicie zdolne do wchłaniania składników odżywczych i osadów z ujść rzek i systemów przybrzeżnych, które, gdyby znalazły się na rafie, spowodowałyby znaczną degradację koralowców.

 

Słonawy system

Jak już wspomnieliśmy, namorzyny będą się dobrze rozwijać w różnych warunkach wodnych, od wody morskiej po świeżą, co daje akwarystom swobodę tworzenia słonawego systemu inspirowanego środowiskiem przyujściowym.

Oznacza to, że obiekty aquascaping, które normalnie nie zostałyby włączone do „tradycyjnego” systemu morskiego, takie jak drewno korzeniowe, można wykorzystać do symulacji gęsto upakowanych struktur korzeni i gałęzi w siedliskach przyujściowych. Mogą być bardzo skuteczne, jeśli zostaną zmieszane z roślinami namorzynowymi rosnącymi w głębokich podłożach lub w doniczkach ukrytych w skale – lub, w tym przypadku, w korzeniach.

Ryby w systemie słonawym nie są tak kolorowe jak wiele gatunków morskich lub słodkowodnych – w mętnym środowisku kolory nie są użyteczną adaptacją. Mogą być jednak na swój sposób niezwykle interesujące i atrakcyjne.

 

Scat i Monos

Scat i monos są powszechnie trzymane w systemach słonawych wraz z niezwykłymi łucznikami, znanymi z wypluwania strumieni wody w celu usunięcia owadów, które spadają na powierzchnię wody. Możliwe jest powielenie tego zachowania w akwarium domowym, a kilku autorów sugeruje użycie fałszywych much. Kiedy łucznikowi uda się trafić w jeden z tych wabików, pozostaje on przyklejony do gałęzi, a akwarysta w nagrodę upuszcza na wodę prawdziwą muchę. Dla mnie brzmi to lepiej niż wypuszczanie dużej liczby much w pobliżu lub wokół akwarium, zwłaszcza jeśli używasz systemu z otwartą pokrywą

 

 

Dalsza lektura
Hogarth, P.J. (1999). Biologia namorzynów. Oxford University Press, Oksford.

Stafford-Deitsch, J. (1996). Mangrove: zapomniane siedlisko. Immel, Londyn.

Tomlinson, PB (1986). Botanika Namorzynów. Wydawnictwo Uniwersytetu Cambridge, Cambridge.

Udostępnij tę odpowiedź


Odnośnik do odpowiedzi
Udostępnij na innych stronach

Jeśli chcesz dodać odpowiedź, zaloguj się lub zarejestruj nowe konto

Jedynie zarejestrowani użytkownicy mogą komentować zawartość tej strony.

Zarejestruj nowe konto

Załóż nowe konto. To bardzo proste!

Zarejestruj się

Zaloguj się

Posiadasz już konto? Zaloguj się poniżej.

Zaloguj się

×